काठमाडौं । आज माघ १६ शहीद दिवस। प्रजातन्त्र स्थापनाका लागि बलिदान दिएका अमर शहीदको सम्झनामा देशभर श्रद्धाञ्जली कार्यक्रम भइरहँदा दुई चर्चित राजनीतिक व्यक्तित्व नेकपा (एमाले) अध्यक्ष तथा पूर्व प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली र काठमाडौं महानगरपालिकाका पूर्व मेयर बालेन शाहका सार्वजनिक सन्देशले नेपाली राजनीतिमा फरक–फरक दृष्टिकोण स्पष्ट पारेका छन्।
पूर्व प्रधानमन्त्री ओलीले वि.सं. १९९७ मा राणा शासनविरुद्ध आवाज उठाउँदा मृत्युदण्ड दिइएका शुक्रराज शास्त्री, धर्मभक्त माथेमा, दशरथ चन्द र गंगालाल श्रेष्ठको स्मरण गर्दै आजको लोकतान्त्रिक अधिकार उनीहरूको बलिदानकै परिणाम भएको उल्लेख गरेका छन्। उनले निरङ्कुश र जहानियाँ शासनको अन्त्यपछि स्थापित लोकतान्त्रिक अधिकारलाई ऐतिहासिक उपलब्धिका रूपमा चित्रित गर्दै राष्ट्रिय स्वाधीनता र लोकतन्त्रको रक्षा गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन्।
ओलीको सन्देशमा शहीद दिवसलाई इतिहासको गौरवपूर्ण अध्यायका रूपमा प्रस्तुत गरिएको छ। कम्युनिस्ट र कांग्रेसको संयुक्त आन्दोलनबाट लोकतन्त्र स्थापना भएको उल्लेख गर्दै उनले प्राप्त व्यवस्थालाई जोगाउनु आजको पुस्ताको दायित्व भएको संकेत गरेका छन्। उनका शब्दहरूले स्थापित राजनीतिक प्रणाली, निरन्तरता र स्थायित्वको पक्षमा रहेको दृष्टिकोण झल्काउँछ।
तर बालेन शाहको सन्देश भने शहीद दिवसलाई केवल श्रद्धाञ्जलीको दिनमा सीमित राख्दैन। उनले ८५ वर्षअघि राणा शासनविरुद्ध संघर्ष गर्दा शहीद भएका व्यक्तिको बलिदानपछि पनि राज्य जनताको हुन नसकेको आरोप लगाएका छन्। व्यवस्था पटक–पटक फेरिए पनि सत्ताको चरित्र नफेरिएको भन्दै उनले शहीदका सपना अझै अधुरा रहेको टिप्पणी गरेका छन्।
बालेनले भदौ महिनामा सुशासन र भ्रष्टाचार अन्त्यको माग गर्दै शान्तिपूर्ण आन्दोलनमा उत्रिएका युवा तथा विद्यार्थीले ज्यान गुमाउनुपरेको घटनालाई उल्लेख गर्दै आज पनि नेपाली जनता शहीद बन्न बाध्य भइरहेको यथार्थ औंल्याएका छन्। उनले भ्रष्टाचारको अन्त्य, सुशासनको स्थापना, राज्यका निकायमा भएको चरम दलीयकरणको अन्त्य र जवाफदेही तथा पारदर्शी राज्य निर्माणलाई शहीदप्रतिको साँचो सम्मानका रूपमा प्रस्तुत गरेका छन्।
दुवै नेताका सन्देशले शहीदप्रति सम्मान व्यक्त गरे पनि उनीहरूले दिएको राजनीतिक संकेत फरक देखिन्छ। ओलीको सन्देश प्राप्त लोकतान्त्रिक व्यवस्थाको रक्षा र ऐतिहासिक उपलब्धिको संरक्षणमा केन्द्रित छ भने बालेनको सन्देश वर्तमान प्रणालीमाथिको प्रश्न र परिवर्तनको आवश्यकता तर्फ उन्मुख छ।
यी फरक सन्देशले नेपाली समाजमा राजनीतिक विविधता देखाउँछ। एक पक्ष अनुभव, इतिहास र स्थायित्वलाई प्राथमिकता दिन्छ भने अर्को पक्ष सुशासन, जवाफदेहिता र नयाँ राजनीतिक संस्कृतिको मागमा केन्द्रित छ।
शहीद दिवसका यी फरक अभिव्यक्तिले आगामी निर्वाचनमा राजनीतिक विविधता देखाउँछ। मतदाताले अब दल मात्र होइन, राजनीतिक सोच र राज्य सञ्चालनको दृष्टिकोण रोज्नुपर्ने अवस्था आएको छ।
शहीद दिवस यस वर्ष पनि श्रद्धाञ्जलीसँगै एउटा प्रश्न छोडेर गएको छ, शहीदको सपना स्मरणले पूरा हुन्छ कि परिवर्तनले भन्ने निर्णय अब जनताकै हातमा छ।
