नेपालको 'कालो धन' स्विस बैंक पुर्याउने गुप्त सञ्जालको पर्दाफास: घुस नेपालमा, भुक्तानी विदेशमा!
काठमाडौं । नेपालमा हुने ठूला सरकारी ठेक्का, निर्माण आयोजना, व्यापारिक लाइसेन्स तथा विभिन्न निर्णय प्रक्रियासँग जोडिएका कमिसन र घुसको रकम देशभित्रै बार्गेनिङ हुने तर वास्तविक भुक्तानी भने अन्तर्राष्ट्रिय सञ्जालमार्फत विदेशमा हुने गरेको दाबी गरिएको एक विश्लेषणात्मक भिडियो सार्वजनिक भएको छ।
"स्विस बैंकमा कसको पैसा?" शीर्षकको उक्त भिडियो विश्लेषणमा नेपालबाट बाहिरिने अवैध रकम कसरी कर अनुकूल देश (Tax Haven) हुँदै विभिन्न शेल कम्पनीको प्रयोगमार्फत सम्पत्ति शुद्धीकरण (Money Laundering) गरिन्छ भन्ने विषय प्रस्तुत गरिएको छ।
भिडियोमा उल्लेख गरिएअनुसार नेपालभित्र हुने ठूला ठेक्कापट्टा, निर्माण परियोजना, व्यापारिक अनुमति तथा अन्य उच्चस्तरीय निर्णयसँग सम्बन्धित कमिसनको रकम कति लिने, कसलाई कति दिने भन्ने सहमति नेपालमै हुने भए पनि कानुनी जोखिमबाट बच्न वास्तविक भुक्तानी विदेशमा रहेका एजेन्ट र अन्तर्राष्ट्रिय वित्तीय सञ्जालमार्फत मिलाइने गरिएको दाबी गरिएको छ।
ट्याक्स हेभन र विदेशी एजेन्टको भूमिका
विश्लेषणमा सिंगापुर, पनामा, बेलिज लगायत कर नियम अपेक्षाकृत लचिलो भएका देशमा स्थापना गरिएका वेल्थ म्यानेजमेन्ट कम्पनी तथा कानुनी सेवा प्रदायक (Law Firm) हरूलाई अवैध सम्पत्ति व्यवस्थापनका लागि प्रयोग गरिने उल्लेख गरिएको छ।
यस्ता एजेन्टहरूले रकम कसको नाममा राख्ने, वारिस (Proxy) कसलाई बनाउने, लगानी कहाँ गर्ने तथा पैसाको वास्तविक स्रोत कसरी लुकाउने भन्ने सम्पूर्ण प्रक्रिया व्यवस्थापन गर्ने दाबी गरिएको छ।
'लेयरिङ' मार्फत प्रमाण मेटाइने दाबी
भिडियो अनुसार सम्पत्ति शुद्धीकरणको सबैभन्दा जटिल चरण 'लेयरिङ' हो। यस क्रममा एउटा शेल कम्पनीमार्फत रकम राखेर त्यसलाई अर्को देशको अर्को शेल कम्पनीमा सार्ने, पुनः अर्को तहमा स्थानान्तरण गर्ने लगायतका प्रक्रिया अपनाइन्छ।
यसरी धेरै तह सिर्जना गरिएपछि प्रारम्भिक कम्पनीहरूलाई मर्ज, एक्विजिसन वा बन्द गरिने भएकाले पैसाको वास्तविक स्रोत पहिचान गर्न अत्यन्त कठिन हुने विश्लेषणमा उल्लेख छ।
स्विस बैंक वा वैध लगानीका रूपमा पुनः प्रवेश
भिडियोमा लेयरिङपछि रकम दुई तरिकाले प्रयोग हुने दाबी गरिएको छ। पहिलो, स्विस बैंक वा अन्य गोपनीयता कायम गर्ने विदेशी बैंकका खातामा रकम राख्ने। दोस्रो, सोही रकमलाई प्रत्यक्ष विदेशी लगानी (FDI) वा अन्य माध्यमबाट वैध देखाउँदै पुनः नेपालभित्र भित्र्याउने।
राजनीतिक इच्छाशक्ति आवश्यक
विश्लेषणमा यस्तो वित्तीय सञ्जाल जटिल भए पनि असम्भव भने नभएको उल्लेख गरिएको छ। यदि अनुसन्धान निकायले मुख्य मध्यस्थकर्ता वा एजेन्टसम्म पुग्न सके सम्पूर्ण वित्तीय कारोबारको श्रृंखला पहिल्याउन सकिने दाबी गरिएको छ।
साथै, विदेशमा लुकाइएको अवैध सम्पत्ति ट्र्याक गर्न तथा फिर्ता ल्याउन बलियो राजनीतिक इच्छाशक्ति, अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य र प्रभावकारी अनुसन्धान आवश्यक पर्ने निष्कर्ष प्रस्तुत गरिएको छ।
स्रोत: यो समाचार टंक दाहालको आधिकारिक फेसबुक पेजमा प्रकाशित "नेपालमा भ्रष्टाचार गरेको पैसा स्विस बैंक र अरु विदेशी बैंकसम्म कसरी पुग्छ?" शीर्षकको भिडियो विश्लेषणमा प्रस्तुत सामग्रीका आधारमा तयार गरिएको हो। समाचारमा समावेश जानकारी उक्त भिडियोमा प्रस्तुत विश्लेषण र दाबीमा आधारित छन्।
भिडियो लिंक: https://www.facebook.com/share/v/1H9A3TishL/
